Dung lam cong cho app - hay xay de che khach rieng cua minh

Có một sự thật mà nhiều tài xế công nghệ không muốn nghe: anh không phải đối tác của app. Anh là người làm thuê không hợp đồng, không bảo hiểm, không lương cứng — và app có thể tăng chiết khấu, giảm thưởng, khóa tài khoản của anh bất cứ lúc nào, không cần hỏi ý kiến.

Lưu Bị ba lần đến lều tranh mời Gia Cát Lượng, vì ông biết: người có tài không đi ở đợ mãi cho kẻ khác. Tài xế chạy xe giỏi, phục vụ tốt, thuộc đường như lòng bàn tay — đó là tài. Mà tài thì phải có đất dụng võ của riêng mình, không thể mãi sống nhờ vào thuật toán của người ta.

"Đế chế khách riêng" nghe to tát, nhưng thực chất chỉ là một việc đơn giản: biến khách đi một lần thành khách gọi mình mỗi lần.

Hãy tính bài toán. Một tài xế chạy app, mỗi cuốc bị trừ 20 đến 30% chiết khấu. Chạy 30 cuốc một ngày, coi như 8 cuốc chạy không công cho app. Còn tài xế có 20 khách quen gọi trực tiếp, mỗi ngày chỉ cần 10 cuốc khách quen là đã có thu nhập tương đương 13 cuốc app — mà không mất đồng chiết khấu nào, không lo bị khóa tài khoản, không sợ thuật toán "đì" mình.

Vậy xây đế chế khách riêng bằng cách nào? Độc Sĩ hiến ba kế.

Kế thứ nhất: mỗi cuốc xe là một buổi phỏng vấn khách hàng. Khách đi làm văn phòng tuyến cố định? Khách đưa con đi học mỗi sáng? Khách hay đi sân bay công tác? Đó đều là "khách vàng" — nhu cầu đều đặn, trả tiền sòng phẳng, ghét phải chờ app ghép xe. Trước khi khách xuống xe, một câu nhẹ nhàng: "Anh/chị đi tuyến này thường xuyên, lần sau cứ nhắn Zalo em trước 15 phút, em qua đón đúng giờ, giá tính như app mà không phải chờ." Một câu đó, nói với 10 khách mỗi ngày, một tháng anh có cả trăm mối.

Kế thứ hai: biến mình thành "tài xế riêng" của một nhóm nhỏ. Đừng tham nhiều. Chỉ cần 3 đến 5 gia đình, hoặc một văn phòng nhỏ 10 người, coi anh là xe đưa đón cố định buổi sáng và chiều — là anh đã có "lương cứng" mỗi tháng, mưa nắng không lo. Muốn được thế, phải có ba thứ: đúng giờ như đồng hồ Thụy Sĩ, xe sạch như xe mới, và thái độ khiến người ta yên tâm giao cả con mình cho anh chở đi học.

Kế thứ ba, kế cao nhất: đừng chỉ bán cuốc xe, hãy bán sự tiện lợi. Khách quen đi sân bay 4 giờ sáng? Anh nhận. Khách cần người chở đồ cồng kềnh cuối tuần? Anh nhận. Khách cần tài xế chờ 2 tiếng để đưa đi nhiều điểm? Anh nhận, tính giá trọn gói. App không làm được những việc này — hoặc làm rất dở. Đó chính là khe hở để anh chen vào, và một khi đã chen vào đời sống của khách, không app nào kéo họ ra được.

Nhưng Độc Sĩ phải cảnh báo, như Tào Tháo cảnh báo tướng sĩ trước trận: xây khách riêng không có nghĩa là bỏ app ngay. App là cái nôi tìm khách — mỗi cuốc app là một lần anh được "quảng cáo miễn phí" đến một khách hàng mới. Kế khôn ngoan là: ban ngày chạy app để tìm khách, tối về chăm khách quen. Dần dần, tỷ lệ khách riêng tăng lên 30%, 50%, rồi 70%. Đến ngày app tăng chiết khấu hay khóa tài khoản oan, anh cười khẩy: "Ta còn đế chế của ta."

Có người sẽ hỏi: làm thế có vi phạm chính sách app không? Độc Sĩ trả lời thẳng: anh không ăn cắp khách của app trong cuốc xe đang chạy — anh chỉ để lại số điện thoại cho khách tự quyết định lần sau gọi ai. Khách hàng có quyền chọn người phục vụ mình. Đó không phải gian lận, đó là thị trường tự do.

Cuối cùng, một câu hỏi cho mỗi tài xế đọc bài này: hôm nay anh chạy 30 cuốc, được bao nhiêu số điện thoại khách hàng? Nếu câu trả lời là không, thì anh đang làm công cho app — và sẽ mãi là người làm công.

Đế chế nào cũng bắt đầu từ một viên gạch đầu tiên. Viên gạch của anh, là số Zalo đưa cho vị khách tiếp theo. Đừng để app là ông chủ duy nhất của đời mình.